Ο Valentino Garavani, ένας από τους πιο εμβληματικούς δημιουργούς υψηλής ραπτικής (couturiers) της μόδας, έφυγε από τη ζωή στο σπίτι του στη Ρώμη σε ηλικία 93 ετών.
Ο θρυλικός εκδότης του WWD, John B. Fairchild, τον συνόψισε καλύτερα με δύο απλές λέξεις, αποκαλώντας τον «The Chic» (Ο Κομψός). Ίδρυσε το brand του το 1959 και, ενώ αναπτυσσόταν τις επόμενες δεκαετίες, ο Valentino εκτοξεύτηκε σε παγκόσμια αναγνώριση στα τέλη της δεκαετίας του ’70 και του ’80. Μαζί με τους Giorgio Armani, Gianni Versace, Gianfranco Ferré και Missoni, μεταξύ άλλων, βοήθησε ώστε να τοποθετηθεί η ιταλική μόδα στον παγκόσμιο χάρτη.
Ήταν διάσημος για τις σοφιστικέ, θηλυκές του τουαλέτες, συχνά με βολάν ή εξαιρετικά κεντήματα, που κέντριζαν το ενδιαφέρον των πιστών πελατισσών του, από Πρώτες Κυρίες μέχρι διάσημες ηθοποιούς και μέλη της υψηλής κοινωνίας.
Τη στιγμή που οι συνάδερφοί του μπορούσαν να συνδεθούν γρήγορα με το αποδομημένο σακάκι, το σέξι βραδινό φόρεμα ή τα πολύχρωμα ζιγκ-ζαγκ αντίστοιχα, η ομορφιά, η κομψότητα και το χαρακτηριστικό κόκκινο χρώμα του – ήταν τα στοιχεία που συνδέθηκαν περισσότερο με τον Garavani.
Κομβικοί σταθμοί της καριέρας του Valentino
Μία από τις πολύ σημαντικές στιγμές στη διαδρομή του ήταν το 1968, όταν η Jackie Kennedy φόρεσε το ιβουάρ μίνι φόρεμά του από ζορζέτα και δαντέλα για το γάμο της με τον Αριστοτέλη Ωνάση, προωθώντας περαιτέρω τη φήμη του σε όλο τον κόσμο. «Όταν ένας σχεδιαστής υψηλής ραπτικής έχει βρει την κατεύθυνση του στυλ του, πρέπει να την ακολουθεί και να μην προσπαθεί να αλλάξει», είχε δηλώσει στο WWD τον Μάρτιο του 1965.
«Εξακολουθεί να έχει την ελευθερία των χρωμάτων, των υφασμάτων και των κεντημάτων. Οι γυναίκες σήμερα θέλουν να έχουν ένα ταγιέρ που μπορούν να φορέσουν μετά από δύο χρόνια… τίποτα δεν είναι πιο εύκολο από το να χάσεις μια πελάτισσα που διαπιστώνει ότι τα πράγματα που αγοράζει βγαίνουν γρήγορα εκτός μόδας».
Η επιμελήτρια και φίλη του οίκου Pamela Golbin τόνισε στο WWD τη διαχρονικότητα των σχεδίων του Garavani. «Δεν μπορείς να πεις ποιο φόρεμα χρονολογείται από ποια περίοδο. Και αυτό που είναι τόσο ενδιαφέρον στο έργο του κ. Valentino είναι ότι έχει ένα σύνολο έργου σε κόκκινο χρώμα που ξεκίνησε το 1959 και σχεδίαζε με συνέπεια μέχρι το 2008».
«Το κόκκινο δεν κάνει μόνο μια γυναίκα να αισθάνεται εντυπωσιακή, αλλά δείχνει και εντυπωσιακή. Γιατί στο τέλος, όλα αφορούσαν πάντα τη γυναίκα», συνέχισε η Golbin. «Αυτό ενδιέφερε τον Valentino. Πώς να σχεδιάσει ώστε η γυναίκα να αισθάνεται υπέροχη. Δεν αφορούσε τις τάσεις. Και το απίστευτο είναι ότι το υφολογικό του λεξιλόγιο ήταν σχεδόν ήδη δομημένο το 1959 όταν επέστρεψε από το Παρίσι», είπε, αναφερόμενη στις εμπειρίες του Garavani με τον Jean Dessès (Γιάννη Δεσσέ), μεταξύ άλλων.
93 χρόνια δημιουργίας
Ο Valentino Clemente Ludovico Garavani γεννήθηκε στη Voghera, κοντά στο Μιλάνο, στις 11 Μαΐου 1932. Πήρε το όνομά του από τον ηθοποιό του βωβού κινηματογράφου Rudolph Valentino. Μάλιστα, από τον συνονόματό του κληρονόμησε το προσωνύμιο «ο Σείχης», μια αναφορά στον διάσημο ρόλο του ηθοποιού στην ομώνυμη ταινία. «Ήμουν ένα φυσιολογικό παιδί που πήγαινε σχολείο, που έπαιζε. Ίσως ονειρευόμουν υπερβολικά έναν κόσμο λάμψης και όμορφων ανθρώπων», είχε πει κάποτε στο WWD.
Ο Garavani γράφτηκε στη Σχολή Berlitz στο Μιλάνο για να μάθει γαλλικά και στο Istituto di Moda Santa Marta για να εξασκήσει τις ικανότητές του στο σχέδιο. Σόκαρε τους αστούς γονείς του όταν, σε ηλικία 17 ετών, είπε ότι θα πάει να ζήσει στο Παρίσι. Εκεί σπούδασε στην École de la Chambre Syndicale de la Couture Parisienne. Το 1952 άρχισε να εργάζεται στον οίκο υψηλής ραπτικής του Jean Dessès, αρχικά ως εικονογράφος και στη συνέχεια στο ατελιέ.
Πέντε χρόνια αργότερα, προσλήφθηκε ως σχεδιαστής στον Guy Laroche. Παρέμεινε για δύο χρόνια και στη συνέχεια αποφάσισε να ξεκινήσει τη δική του επιχείρηση. Σε ηλικία μόλις 26 ετών, η πρώτη συλλογή του Valentino παρουσιάστηκε στις 28 Φεβρουαρίου 1959, στα σαλόνια του στη Via Condotti στη Ρώμη. Αλλά ήταν μια καθοριστική συνάντηση τον Ιούλιο του 1960 που θα έθετε τον Valentino στο μονοπάτι για την οικοδόμηση μιας παγκόσμιας αυτοκρατορίας.
Στην πραγματικότητα, σε όλη του τη ζωή, εξυμνούσε και ευχαριστούσε τον Giammetti για την υποστήριξή του. «Ο Giancarlo και εγώ καταλαβαίνουμε ο ένας τον άλλον απόλυτα», είχε δηλώσει στο WWD. «Υπάρχουν μόνο τρία πράγματα που μπορώ να κάνω: να φτιάξω ένα φόρεμα, να διακοσμήσω ένα σπίτι και να φιλοξενήσω ανθρώπους».
Τον Ιούλιο του 1962, ήταν ένας από τους σχεδιαστές που παρουσίασαν στη Sala Bianca του Pitti Palace, μια πλατφόρμα που συνέβαλε στην παγκόσμια εκτόξευση του brand του.
Οι μούσες του Valentino
Μια μακρά λίστα ηθοποιών έχουν παραλάβει τα Όσκαρ τους ντυμένες με Valentino, από την Taylor και τη Sophia Loren μέχρι την Cate Blanchett. Ίσως η πιο σημαντική στιγμή ήταν το 2001, όταν η Julia Roberts παρέλαβε το Όσκαρ Α’ Γυναικείου Ρόλου για το «Erin Brockovich» με μια vintage τουαλέτα Valentino του 1992. Ο ίδιος ο Garavani είχε πει επανειλημμένα ότι αυτή η στιγμή ήταν ένα από τα κορυφαία σημεία της καριέρας του.
Το τέλος της δεκαετίας του ’90 σηματοδότησε μια νέα εποχή. Το 1998, η HdP εξαγόρασε την εταιρεία Valentino για περίπου 300 εκατομμύρια δολάρια. Το 2002, η Valentino πουλήθηκε στην κλωστοϋφαντουργία Marzotto, και αργότερα εντάχθηκε στο Valentino Fashion Group το 2005. Ο Garavani αποχώρησε από τη σκηνή της μόδας με μια επίδειξη που παραμένει εμβληματική. Τον Ιούλιο του 2007, γιόρτασε την 45η επέτειο του οίκου στη Ρώμη με μια διήμερη εκδήλωση που περιλάμβανε δείπνο στον Ναό της Αφροδίτης και έναν χορό στη Villa Borghese για 950 καλεσμένους, ανάμεσα στους οποίους οι Mick Jagger και Karl Lagerfeld.
Το brand άλλαξε ξανά χέρια το 2012, περνώντας στην Mayhoola από το Κατάρ. Με την πάροδο των ετών, τον δημιουργικό ρόλο ανέλαβαν η Maria Grazia Chiuri και ο Pierpaolo Piccioli, και πιο πρόσφατα ο Alessandro Michele το 2024. Ο σχεδιαστής ενσάρκωνε την κομψότητα που μετέδιδε στα σχέδιά του. Πάντα άψογα χτενισμένος, μόνιμα μαυρισμένος και κομψά ντυμένος, περιτριγυρισμένος από τα αγαπημένα του σκυλιά παγκ. Το 1988 έλαβε τα Χρυσά Κλειδιά της πόλης του Μπέβερλι Χιλς, ενώ τιμήθηκε με πολυάριθμους τίτλους όπως του Ιππότη της Λεγεώνας της Τιμής.
Ο Garavani θα τεθεί σε λαϊκό προσκύνημα στο PM23. Η κηδεία θα τελεστεί την Παρασκευή 23 Ιανουαρίου στη Βασιλική Santa Maria degli Angeli e dei Martiri στη Ρώμη στις 11 π.μ.
